علائم و نشانه های استرس

رایس[1] (1992) علائم استرس را با تاکید بر استرس شغلی به سه دسته تقسیم می‌کند:

  1. علائم فیزیکی
  2. عللائم روانی
  3. علائم رفتاری

علائم فیزیکی ـ افزایش ضربان قلب و فشار خون ، افزایش ترشح آدرنالین و نور آدرنالین ،‌ناراحتی و اختلال در معده ، آسیبهای بدنی ، خستگی بدنی ،‌مرگ ، بیماریهای قلبی و عروقی ، مشکلات تنفسی ، افزایش عرق ریزی ‌، ناراحتیهای پوستی، سردرد ، سرطان، فشار عضلانی ،‌آشفتگی خواب.

علائم روانی ـ اضطراب ، تنش ، اغتشاش و تحریک پذیری ، احساس ناامیدی ،خشم و غضب ، رنجش ، حساسیت زیاد و فعالیت بیش از اندازه ، جلوگیری از احساسات ، کاهش اثر بخشی در ارتباط، پژمردگی / افسردگی ، احساس انزوا و بیزاری ،‌خستگی و نارضایتی شغلی ، رنج روحی و کاهش کارکرد عقلانی ،‌از دست دادن تمرکز ،‌از دست دادن ناگهانی قوه ابتکار،‌کاهش احترام به نفس

علائم رفتاری ـ‌ اجتناب از کار و دفع الوقت نمودن ،‌پایین آمدن کار و تولید ،افزایش استفاده از دارو و بدرفتاری کردن، کار شکنی آشکار در کار ، از دست دادن رغبت ، افزایش خطر پذیری ، کاهش ارتباط بین خانواده و دوستان ، تعرض و دشمنی/ سرقت، خودکشی/ تلاش برای خود کشی. (سراج ، 1378، ص25)

علوی (1379)، از میان نشانه های عمومی استرس موارد زیر را آشکارتر می داند:

بی اشتهایی یا اشتهای زیاد ـ در حالیکه تعدادی افراد هنگام فشار روانی و عصبی دچار دل بهم خوردگی و بی اشتهایی می شوند .افراد دیگری عکس این وضع را دارند و هنگام آشفتگی یا نومیدی بیش از اندازه به خوردن رو می آورند و با مصرف مقدار زیادی شیرینی ، غذاهای سرپایی ، میوه و آجیل و تنقلات خود را ارضاء می کنند.

مطلب مشابه :  مرجع آگهی و نیازمندیها : سایت دو فانوس

بی خوابی یا خواب بیش از اندازه ـ عده ای از افراد هنگام استرس دچار بی خوابی می شوند و عده دیگری حتی پس از یک خواب طولانی شبانه احساس می کنند که نیاز به خواب دارند.

دردهای مداوم ـ بسیاری از افراد اغلب از سردرد شکایت می کنند که علت آن می تواند فشار ، آشفتگی ، نومیدی ، تعارض و سایر عوامل تنش زا باشد. سردرد ، پشت درد ، درد گردن و معده درد ، اغلب نشانه های استرس شدید هستند.

ناراحتی های پوستی ـ از جمله علائم استرس می توان از ناراحتی های پوستی، ‌خارشها و جوشهایی که در پیشانی ، صورت و سایر اندامها هنگام هیجان شدید ظاهر می شود نام برد.

خلاء ذهنی و احساسی ـ گاه بر اثر استرس فوق العاده شخص برای مدت کوتاهی دچار خلا ذهنی یا وقفه احساسی موقت می شود.اگر این حااتها برای مدت طولانی به درازا بکشد دچار بی علاقگی به افراد و اندیشه ها و حتی وقایع زندگی می شود.

فراموشی و تصادف ـ به سبب استرس طولانی و شدید ، قدرت اندیشیدن درست و حل مشکل کاهش می یابد .فراموشی ، اشتباه ، برخورد و تصادف نشانه های عمومی استرس شدید هستند. (علوی، 1379، صص 40-39)

[1]  Rice